جمعه ۲۴ آذر ۱۳۹۶ - Friday 15 December 2017
کد خبر : 19985
تاریخ انتشار : سه شنبه ۱۶ آبان ۱۳۹۶ - ۱۷:۰۰
بازدید: بازدید: 1911

مقاله

کلید محافظ جان و نقش آن در جلوگیری از حوادث برقگرفتگی


Residual_current_device_2pole
یکی از عوامل اصلی در بروز خسارات مالی‌، صدمات و تلفات‌ جانی به ویژه در منازل مسکونی‌، مراکز اداری‌، تجاری و مجتمع‌های صنعتی، عدم رعایت مسائل ایمنی در استفاده از انرژی برق می‌باشد‌.

به گزارش پایگاه خبری بهداشت، ایمنی و محیط زیست "بامنا"؛

محمد امیری‌نژاد، سازمان آتش‌نشانی مشهد

Amirinejad_m@yahoo.com

یکی از عوامل اصلی در بروز خسارات مالی‌، صدمات و تلفات‌ جانی به ویژه در منازل مسکونی‌، مراکز اداری‌، تجاری و مجتمع‌های صنعتی، عدم رعایت مسائل ایمنی در استفاده از انرژی برق می‌باشد‌.

به منظور حفاظت از جان افراد در مقابل خطر برق‌گرفتگی و جلوگیری از خطرات جریان نشت الکتریسیته از کلیدهای حفاظت در برابر خطر برق گرفتگی (‌محافظ جان‌) استفاده می‌شود.

طی بررسی‌ای که نسبت به ماهیت حوادث صورت گرفته است، آمارها نشان از مراتب وقوع حوادث به شرح زیر دارند: حوادث ناشی از سقوط، حوادث داربست‌ها، مسمومیت‌ها، حوادث الکتریکی و آتش‌سوزی‌ها. لیکن در بررسی درصد حوادث منجر به مرگ، آمارها عکس توالی فوق را نشان می‌دهند. یعنی درصد تلفات منجر به مرگ حوادث برقی، علیرغم کمتر بودن تعداد آنها، بسیار بیشتر بوده است. این نشان از آن دارد که می‌بایست به طور جدی چاره‌ای اندیشیده شود. این دغدغه از گذشته در کشورهای مختلف جهان مطرح بوده و با روش‌های مختلف تلاش نموده‌اند تا آنرا حل نمایند. از جمله این موارد کاهش ولتاز توزیع شهری مثلاً ۱۱۰ ولت‌، اتصال به زمین‌کردن تجهیزات و این اواخر استفاده از کلیدهای به اصطلاح حفاظت جان می‌باشد.

تاریخچه کلید محافظ جان‌:

خطر برق در معادن طلای آفریقای جنوبی بسیار مورد توجه بود. در سال ۱۹۹۵ مهندسی به نام رابین (کارمند شرکت صنایع برق F.W.J ) سیستم کاتد سرد را که با ولتاز ۵۲۵ ولت و حساسیت جریان قطع mA 250  کار می‌کرد اختراع و در چندین معدن طلا نصب کرد. باتوجه به نتایج اطمینان ‌بخش این اختراع، رابین کار بر روی حساسیت این دستگاه را ادامه داد تا در اوایل سال ۱۹۶۵ توانست از یک نمونه سیستم بالانس هسته‌ای، تقویت کننده‌ مغناطیسی هارمونی دوم را تولید کند. درسال ۱۹۶۱ چارلز اف دال زیل، دستگاه ترانزیستوری برای حفاظت جریان نشتی را ارائه داد که به عنوان قطع‌کننده مدار خطاهای زمین شناخته شد و بعدها با نام مختصر‌GFI  مشهور گردید. GFI در آمریکا به عنوان یک حفاظ مناسب در مقابل جریان نشتی زمین با حساسیت بالا استفاده شد تا در اوایل سال ۱۹۷۰ اکثر GFI ‌ها به صورت کلیدهای مینیاتوری ساخته شدند. استفاده از این کلید از سال ۱۹۷۵ شروع شد و با حساسیت ۱ و ۲ و یا ۳ آمپر موجود بود که با پیشرفت تکنولوژی امروزه با حساسیت ۳۰ میلی‌آمپر ساخته می‌شود. کلمه‌RCD  مخفف  Residual current device(دستگاه جریان نشتی) می‌باشد و با نام‌های ذیل نیز موجود است.

RCCB= Residual current breaker

ELCB= Earth leakage circuit breaker

کلید محافظ جان Residual current device‌:

این کلیدها که به منظور جلوگیری از برق‌گرفتگی طراحی شده‌اند، به محض تشخیص نشت جریان، وارد عمل می‌شوند که این جریان مقدار بسیار کمی می‌باشد. معمولاً بین mA 5-30، از جریان فعال کننده‌های کلیدهای معمولی بسیار کم‌تر است که براساس حساسیت خود به دو نوع خانگی و صنعتی تقسیم می‌شوند‌، علاوه بر حفاظت افراد در مقابل تماس مستقیم و یا غیر مستقیم برق‌، با جلوگیری از نشتی جریان در حفاظت دستگاه‌ها و تجهیزات صنعتی نیز مؤثر می‌باشند‌. براین اساس در‌صورتی که حساسیت کلیدها تا‌۳۰ میلی‌آمپر باشد، این کلید به عنوان حفاظت از جان و در‌صورتی که حساسیت آن بیشتر از ۳۰ میلی‌آمپر باشد، به عنوان حفاظت از تجهیزات صنعتی بکار می‌رود .

سیم برق ورودی (فاز) و هادی خنثی (نول) به ترمینال‌های (۱) و سیم‌‌های خروجی به ترمینال‌های (۲) وصل می‌شوند. سیم اتصال زمین، از طریق خط تغذیه به بار، بدون قطعی وصل می‌شود. موقعی که دکمه ریست (۳) فشرده می‌شود، کنتاکت‌های (۴) و (۵‌) پشت آنان وصل می‌شوند و اجازه به عبور جریان را می‌دهند. سیم‌پیچ (۵) کنتاکت‌ها را موقعی که ریست‌ها شود، بسته نگه می‌دارد. سیم‌پیچ حساس (یک ترانسفورماتور جریان اختلافی) است که هادی‌های جریان و خنثی (فازونول) را احاطه کرده است.

درحالت عادی تمام جریان وارده از سیم‌ برق‌دار از طریق سیم خنثی بر می‌گردد، لذا مقدار جریان در هر دو‌ سیم یکی است و اثر میدان مغناطیسی حاصل یکدیگر راخنثی می‌کنند، اما هر خطای به زمین (مثلاً اگر توسط شخصی یک جزء برق‌دار یک وسیله‌، لمس شود‌) باعث می‌شود که مقدار جریان در دو مسیر متفاوت شده یا جمع جریان‌ها مخالف صفر می‌شود (درحالت سه فاز و یک خط نول)، این اختلاف باعث جریانی در سیم‌پیچ حساس (۶) می‌شود که از طریق مدار حساس (۷) تغذیه آن کامل می‌گردد، آنگاه مدار حساس قدرت را از روی سولونوئید (۵) برداشته و کنتاکت‌های (۴) را با فشار فنر از هم دور می‌نماید که باعث قطع جریان تغذیه به وسیله می‌گردد، این دستگاه چنان طراحی شده که جریان جاری در کسری از ثانیه قطع می‌شود و خطر ایجاد شک الکتریکی را کاهش می‌دهد، دکمه تست (۸) نیز کنترل عملکرد صحیح دستگاه را جهت اطمینان فراهم می‌نماید که با عبور جریان کمی از سیم‌– تست نارنجی (۹) در اصل خطا را با ایجاد عدم تعادل در سیم‌پیچ حساس شبیه‌سازی می‌کند، اگر RCD با فشردن دکمه تست عمل ننماید و برق را قطع نکند، دستگاه خراب بوده و باید تعویض شود.

ادامه این مطلب ویژه کاربران عضو می باشد، لطفاً وارد شوید

نویسنده :

چه امتیازی می دهید؟
5 / 0
[ 0 رای ]
ارسال نظر شما
انتشار یافته : ۰ در انتظار بررسی : 0
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.

سامپاک پایرواجلاس سالانه جوامع ایمن ایراننمایشگاه جایگاه سوخت و صنایع وابستهکنفرانس ملی مدیریت کلانشهر ها سومین همایش تخصصی رفتار شناسی حریقسومین همایش و نمایشگاه ایمنی ،اطفا حریق،امداد و نجات تبليغات
test