دوشنبه ۸ خرداد ۱۳۹۶ - Monday 29 May 2017
کد خبر : 16222
تاریخ انتشار : دوشنبه ۲۱ فروردین ۱۳۹۶ - ۱۴:۲۰
بازدید: بازدید: 2211

مجموعه مقالات دومین همیاش ملی آتش نشانی و ایمنی شهری:

مدیریت آتش سوزی پس از زلزله(شیرهای قطع اتوماتیک گاز)


مدیریت آتش سوزی پس از زلزله(شیرهای قطع اتوماتیک گاز)

اکثر آسیب های رایج سیستم های گازرسانی ناشی از زلزله ،مربوط به آسیب ساختمان هایی است که سیستم های گازی در آنجا نصب می شوند و یا تجهیزاتی که در تماس با خطوط گازرسانی هستند. زلزله می تواند باعث ایجاد تکان هایی در زمین شده ،که این خود می تواند بطور مستقیم به سیستم های انتقال گاز طبیعی آسیب وارد کند. پیشنهاد می شود مقاله […]

به گزارش پایگاه خبری بهداشت، ایمنی و محیط زیست "بامنا"؛

اکثر آسیب های رایج سیستم های گازرسانی ناشی از زلزله ،مربوط به آسیب ساختمان هایی است که سیستم های گازی در آنجا نصب می شوند و یا تجهیزاتی که در تماس با خطوط گازرسانی هستند. زلزله می تواند باعث ایجاد تکان هایی در زمین شده ،که این خود می تواند بطور مستقیم به سیستم های انتقال گاز طبیعی آسیب وارد کند. پیشنهاد می شود مقاله مدیریت آتش سوزی پس از زلزله(آسیب زلزله به سیستم گازرسانی) را مطالعه کنید. اساس کارکرد کلی این شیرها همانند تمامی سیستم های خود کنترل الکتریکی یـا مکـانیکی شـامل مراحـل:

ورودی

داده ها، پردازش و خروجی خواهد بود، ورودی  مورد نظر در ساختار کلی این شیرها می تواند  نوسـان ناشـی  از یک زلزله باشد که در  مرحله پردازش توسط یک حسگر تشخیص دهنده نوسان حس می شود و فنر یا ضامنی آزاد می شود که در خروجی بستن مسیر لوله گاز توسط  شیر را در بر خواهد داشت.
قلب محرک این نوع شیرها می تواند سنسور(حسگر) الکتریکی ای مکانیکی باشد. با توجه به حساسیت احتمال جرقه زنی در شیرگاز  هر چند تعدادی از شیرها با این روش ساخته شده اند ولی به صورت عام کاربرد ندارد و معمـولاً مورد توجه کارشناسان صنعت گاز قرار نمیگیرد. لازم به توضیح است کـه سنسـورهای مـورد اسـتفاده در حسـگرهای الکتریکی یا الکترومکانیکی می توانند از انواع:

  • ضربه ای به کمک رله
  • الفایی به کمک آهن ربا
  • خازنی
  • پاندول با تغییرات مقاومت الکتریکی می باشند

سنسورهای مکانیکی تنوع سنسورهای  الکتریکی یا  الکترومکانیکی را ندارنـد و عمومـاً  در دو دسـته پانـدولی و گوی غلتان تقسیم بندی می شوند. با توجه به نوع شیر – الکتریکی ، الکترومکانیکی یا مکانیکی منابع تغذیـه بـه کـار رفته در جهت آماده نگه داشتن (کوک کردن)شیرها می تواند به صورت الکتریکی یا کـاملاً مکـانیکی)جـرم و فنـر) باشد. یادآور می شود که از نقاط ضعف شیرهای  الکتریکی یا الکترومکانیکی می تواند به کارگیری یک منبع تغذیه مثلاً باطری یا عمر طولانی و معضلات بازدید و نگهداری و عمر مفید باتری با خطر جرقه همرا ه باشد.

یافته ها

گزینه های کاهش تعداد موارد حریق مرتبط با زلزله و دفعات قطع گاز به دنبال وقوع زلزله:

مهار وسایل و تجهیزات در برابر نیروهای زلزله

مجموعه قوانین ایمنی و بهداشتی تاکید بر آن دارد که برای جلوگیری از سقوط یا تغییر مکان افقی که در اثر زلزله بوجود می اید همه وسایل گازسوز و به خصوص آبگرمکن ها ،بوسیله ی تسمه و یا پیچ و مهره، ثابت و محکم شوند.در این رابطه  تکنیک ها و ابزار  پیشنهادی زیادی ارائه  شده است.در شرکت ملی گاز ایران  و  بویژه شرکت گاز تهران  دستورالعمل های  این چنینی که مصرف کننده ها را به سوی اجرای این موارد هدایت کند وجود ندارد و تکنیک و ابزار خاصی معرفی نشده است.

  • محدود سازی جریان گاز ایران بویژه شرکت ملی گاز ایران دستورالعمل های این چنینی که مصرف کننده را به سوی اجرای این موارد هدایت کند  و جود ندارد و تکنیک و ابزار خاصی معرفی نشده است.
  • محدود سازی  جریان گاز طبیعی به  ساختمان ها :در شرایط اضطراری  بعد از وقوع  زلزله که احتمال  مشتی در پی آن ایجاد حریق و انفجار وجود دارد ،جریان گاز طبیعی به ساختمان ها با اتخاذ تدابیر قابل کنترل و محدود سازی است:
  • استفاده از آچار یا شیر قطع دستی : این  گزینه  یک  گزینه  شایع بوده که به دنبال یافتن هر گونه علامت مبنی برنشتی گاز توسط ساکنین ساختمان ها در بیشتر مناطق که دستورالعمل استفاده صحیح از آن در  مستنداتی  تهیه و  ابلاغ  شده  است  ژاپن (ازاکا) و ایران(تهران) انجام می شود.
  • شیر گاز خودکار  حساس به لرزش (ارتعاشی): این شیر که مکانیزم ادراکی دارند. در اثر حرکت
  • ارتعاشی ناشی از زلزله فعال می شوند.  از اشتباهات رایج در عملکرد این شیرها  عکس العمل آنها به ارتعاشاتی است که ربطی به زلزله ندارند مانند تردد وسایل نقلیه سنگین .با توجه به اینکه این شیرها بطور معمول در نزدیکی کمنور نصب می شوند در اثر آسیب وسیع ساختمانی،احتمال آسیب  خود دستگاه نیز  وجود دارد .در کشور ژاپن به دنبال زلزله شهر کوبه استفاده از این نوع شیرها معمول شده است و شیرهای استفاده شده از لحاظ مقاومت در برابر زلزله های با بزرگی بیش از ۶ ریشتر مناسب شناخته شده اند.ولی در سیسم گاز رسانی کشور ما از این سیستم استفاده نشده است.
  • شیرهای تخلیه (شیرهای جریان بالا):این شیرها قابلیت نصب در سیستم لوله کشی خانگی را دارنداین شیرها در برابر تغییرات فشار حساس هستند و اگر لوله ی گاز بشکند یا نشتی عمده ای رخ دهد برای قطع خودکار منبع گاز عمل میکند.در امریکا و ژاپن دامنه فعالیت این  شیرها وسیع بوده و در تهران نیز مورد استفاده قرار می گیرد.
  • استفاده از دتکتور متان:مکانیسم حساسی دارد که حضور گاز طبیعی را مشخص می کند و بر مبنای حدود انفجار عمل می کند. این سیستم فقط به منظور نشتی پس از وقوع زلزله راه اندازی شده است .

سیستم های هیبرید گاز

این دستگاه ها بطور گستره وجود دارند و از قسمت های  واحد کنترل ،سنسور داخلی و   همچنین خروجی آلارم تشکیل شده اند ورودی های حسگر می تواند تکان (ارتعاش) جریان غیر عادی گاز،تشخیص گاز طبیعی و … باشد و خروجی های آن آژیرهای شنیداری ،دیداری و ضامن قطع گاز است.از این سیستم  جهت تامین ایمنی بیشتر به همراه هر کدام از گزینه های فوق بکار رود.
بهبود عملکرد ساختمان در برابر تکان های زلزله:زلزله به لوله کشی خدمات گاز رسانی آسیب می رساند اما مطابق نتایج ارائه شده و به  دنبال پژوهش های صورت گرفته توسط شرکت گاز تهران مصالح بکار رفته در سیستم گازرسانی مخصوصا لوله کشی زیر زمینی توانایی  لازم برای استقامت در برابر نیروهای حاصله از زلزله را دارند .مشکل موجود در این زمینه به  لوله کشی داخل  منازل بر می گردد که ایمنی  این قطعات تحت تاثیر مقاومت بناها و ساختار آنها قرار می گیرد. ساختارهای جدید آسیب پذیری کمتری در مقایسه با ساختارهای قدیم دارند. در مجموع آسیب پذیری از ناحیه ساختمان ها در تمام نقاط دنیا موردی حاد بوده و در تهران این مسئله از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

بهبود سیستم انتقال گاز طبیعی

بطور کلی ریسک مربوط به  آسیب ناشی  از سیستم انتقال و توزیع گاز چندان مهم نیست زیرا  خطوط  لوله کشی در زیر خیابان ندفون شده اند همچنین پیامدهای ناشی از نشتی و .. بدلیل منتهی شدن به محیط آزاد بیرون عواقب انسانی کمتری دارد. اما نکته قابل ذکر در رابطه با سیستم توزیع گاز،تاسیسات روزمینی بویژه علمک ها و لوله کشی داخل منازل است که طبق گزارش های شرکت گاز تهران بیشترین ریسک ایجاد فجایع را دارند.در سیستم های فرسوده توزیع گاز همانند سیستم گاز ازاکا قبل از وقوع زلزله کوبه که  قدمتی بالغ بر ۱۰۰ سال داشت.برخی قسمتهای این سیستم لوله کشی دچار نشتی دارند.در زلزله های رخ داده در کالیفرنیا نیز موارد متعددی از نشت گاز در سیستم های فرسوده گزارش شده است. در تهران نیز اولین سیستم گاز رسانی  به منطقه ۹ آبان در سال ۱۳۵۴  یر می گردد که در آن از لوله های فولادی با عمر مفید ۲۵ سال استفاده شده است اما در بیشتر مواردد  سیستم گازرسانی که بعد از انقلاب شکوهمند اسلامی انجام گرفته قدمت سیستم گازرسانی در آنها حتی به یک دهه نمی رسد.از لوله های پلی اتیلنی با عمر مفید ۵۰ سال استفاده شده است

نویسنده۱:میلاد نظری،نویسنده۲:حمیدرضا حسنلو ،نویسنده۳:وحید دامغانی نسب

عنوان علمی نویسنده۱:دانشجوی کارشناسی ارشد اچ اس ای،   milad.nazari.1990.mn@gmail.com

عنوان علمی نویسنده۲:مدیر پیشگیری منطقه ۸ آتش نشانی،دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت،hamidhasanloo@yahoo.com

عنوان علمی نویسنده۳:دانشجوی کارشناسی ارشدHSE،vahid6012@gmail.com

این مقاله ادامه دارد…

نویسنده :
چه امتیازی می دهید؟
5 / 0
[ 0 رای ]
ارسال نظر شما
انتشار یافته : ۰ در انتظار بررسی : 0
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.


ساملباس کار خادملباس کار خادمتبليغاتتبليغات تبليغات تبليغات تبليغات
test