جمعه ۶ مرداد ۱۳۹۶ - Friday 28 July 2017
کد خبر : 17978
تاریخ انتشار : دوشنبه ۱۲ تیر ۱۳۹۶ - ۹:۴۳
بازدید: بازدید: 411

مقاله

سلامت جسمی و روانی آتش نشانان


jpg
يكي از مهمترين مسئوليت هاي مديريت منابع انساني، حفظ كاركنان توانمند به منظور ايجاد و حفظ مزيت رقابتي و بالا بردن كارايي و عملكرد كاركنان است

به گزارش پایگاه خبری بهداشت، ایمنی و محیط زیست "بامنا"؛

وحید صفری۱، محمد علی جندقی میبدی۱

کارشناس ارشد سازمان آتش نشانی مشهد

Email:vahidsafari_125@yahoo.com

 

چکیده

یکی از مهمترین مسئولیت های مدیریت منابع انسانی، حفظ کارکنان توانمند به منظور ایجاد و حفظ مزیت رقابتی و بالا بردن کارایی و عملکرد کارکنان است .برای رسیدن به این هدف لازم است کارکنان از سطح رضایتمندی بالایی برخوردار باشند تا برای سازمان ایجاد ارزش نمایند. یکی از عوامل اصلی رضایتمندی، امنیت شغلی است که یکی از ارکان بوجود آورنده امنیت شغلی وجود ایمنی و سلامت در محیط کار است.پدیده استرس یکی از مسائل بسیار حاد در به خطر افتادن ایمنی و سلامت کارکنان محسوب می گردد . ، مدیران وظیفه دارند در جهت کاهش استرس کارکنان ، برنامه ریزی مدون و راهبردی داشته باشند و در راستای سالم سازی محیط و ارتقای بهداشت روانی سازمان گامهای مؤثری بردارند. در دهه اخیر موضوع استرس و آثار آن در سازمانها مورد توجه بسیار واقع گردیده است. با وجود این که استرس مثبت نیز وجود دارد و نباید به استرس به عنوان یک پدیده منفی نگریست، دراین مقاله در مورد مشکلات کاری آتش نشانان و  استرس های کاری ودلایل و اثرات استرس و راههای مقابله با استرس می پردازیم.

 

مقدمه

حرفه آتش نشانی یکی از سخت ترین و پر استرس ترین مشاغل محسوب می گردد. سازمان های آتش نشانی با هدف نجات جان و مال انسان ها و به منظور کاهش خسارات مالی و جانی ناشی از حوادث انسان ساخت و طبیعی تشکیل شده است . این فرشتگان نجات آنجا که همه از خطر می گریزند، آنان در بحرانی ترین شرایط در دل حادثه می روند که در این راه با مسائل ، مخاطرات و تهدیدات فراوانی روبرو هستند. از حادثه تصادف ساده تا بزرگترین انفجارات آتش نشان در صحنه حاضر است.عوارض و مخاطرات شغلی در حرفه آتش نشانی با بروز و تشدید انواع بیماری های جسمی و روانی جلوه می کند. بر این اساس مهم ترین وظیفه آتش نشانان شامل آماده باش شبانه روزی برای شرکت در حوادثی که جان انسان در خطر باشد، انجام عملیات نجات و امداد در حوادثی که جان حیوانی در خطر باشد، شرکت فعال در حوادث طبیعی به منظور یاری رساندن به هموطنان، اداره کردن و مهار آتش سوزی ها در صنایع و اماکن مختلف، بررسی علل حریق و حوادث در شرایط محیطی متفاوت و همراه با مخاطرات گوناگون می شود. به این ترتیب آتش نشانان در هر ماموریت به طور معمول در معرض چندین عوارض از جمله عوارض ناشی از استرس رانندگی و ترافیک ، عوارض ناشی از اثرات دود و گازهای سمی در محل های عملیات، عوارض ناشی از صدای آژیر، بلندگو و نور چراغ گردان، عوارض ناشی از ترشح هورمون های دفاعی و آمادگی بدن در برابر حوادث، اثرات ناشی از حرارت در محل حریق، عوارض ناشی از تماس یا جذب مواد شیمیایی از طریق پوست، عوارض ناشی از صدمات فیزیکی در حین انجام وظیفه، عوارض ناشی از دریافت پرتوهای یونساز و تشعشعات رادیو اکتیویته قرار می گیرند.

علاوه بر این ، آتش نشانان در هنگام انجام عملیات نجات و امداد در معرض عوارضی نظیر رویت صحنه های دلخراش و تألم آور، عوارض ناشی از وقوع انفجار در صحنه حادثه، عوارض ناشی از مسائل ارگونومی وسایل و تجهیزات و ماشین آلات، عوارض ناشی از انجام خدمت به صورت شیفتی، عوارض ناشی از عدم تغذیه صحیح و متناسب با حرفه، عوارض ناشی از استرس پس از حادثه، عوارض ناشی از کارکردن در محیط های آلوده، عوارض ناشی از کارکردن در محیط های مرطوب نیز قرار می گیرند.براساس آمار سال های ۷۶ تا ۸۱ در رابطه با خسارات جانی و مصدومین ناشی از شرکت در عملیات آتش نشانی، بیشترین مصدوم ناشی از شرکت در عملیات حریق و نجات مربوط به سال ۸۱ با تعداد ۶۳ مصدوم حریق و ۱۲ مصدوم نجات بوده است.  بنابراین گزارش ، وجود فاکتورهایی شامل سرو صدا ، محیط عفونت زا و آلوده ، مواد شیمیایی و گازهای سمی ، مواد رادیواکتیو ، کار در محیط غیر متعارف (کم نور وپر نور) ، وجود ذرات معلق در هوا ، کار در شرایط جوی نامساعد ، کار در ارتفاع ، ریزش و برخورد اجسام خارجی ، انفجار ، خطر برق ، سطوح شیب دار و لغزنده ، کار در فضای مسدود و غیر متعارف، کار در اعماق، کار در محیط های با حرارت بالا ، جابجا کردن قطعات سنگین ، کار در فضای باز ، کار در محیط های مرطوب، کار در محیط های متعفن و نامطبوع ، کار در شرایط روحی نامساعد از مهم ترین عواملی است که شرایط محیط کار آتش نشانان را از حالت عادی خارج می کند.  بر این اساس ، مقایسه فاکتورها و عوامل زیان آور در محیط کار با شرایط ویژه شغل آتش نشانی گواه آن است که کلیه فاکتورها و عوامل مذکور در حرفه آتش نشانی وجود داشته ضمن اینکه فاکتورهای دیگری نیز وجود دارد که در قوانین موضوعه لحاظ نشده است لذا یک آتش نشان در هر حادثه حداقل ۱۰ مورد از عوامل زیان آور را لمس می کند همچنین آتش نشان در طول خدمت با تمامی فاکتورهای زیان آور در صحنه های عملیات و امداد رسانی مواجه است.به گزارش مهر ، اگرچه حرفه آتش نشانی از مشاغل سخت و زیان آور است اما با مقایسه شرایط حرفه ای شغل آتش نشانی در کشورمان با دیگر کشورهای پیشرفته دنیا، متاسفانه در ایران به اندازه کافی به فراهم آوردن امکانات و شرایط اقتصادی و روحی مساعد برای آتش نشانان تاکنون توجه ویژه ای  نشده و این در حالی است که در کشورهای مترقی شغل آتش نشانی در زمره مشاغل پرخطر محسوب می شود.به همین لحاظ ، تلاش در جهت ارتقاء سطح بهداشت حرفه ای آتش نشانان با مشارکت نهادهای مرتبط ، کارشناسان و متخصصان و به ویژه مرکز سلامت محیط کار وزارت بهداشت ضروری به نظر می رسد

 

مخاطرات شغلی آتش نشانان:   

۳۱۳

آتش نشانان به صورت ۲۴ ساعته در معرض انواع عوامل زیان آور که موجبات استرس های روحی و روانی و صدمات فیزیکی، شیمیایی و غیره بوجود می آورد، قرار دادند که این عوامل به شرح ذیل می باشد:

۱- صدای زنگ حریق : شوک ناشی از صدای بیش از ۸۵ دسی بل آن هم در شب و به طور ناگهانی موجب ترشح هومون آدرنالین و افزایش ضربان قلب و فشار خون می شود.

۲- استرس رانندگی و ترافیک : استرس ناشی از دیر رسیدن به صحنه عملیات در معابر کم عرض و پرترافیک علی الخصوص اگر خودرو، پرشتاب نباشد.

۳- حوادث : استرس ناشی از حادثه موجب ترشح هورمون های آدرنالین و کورتیزول می شود که این خود عاملی برای تخریب یا آسیب به بخش های مختلف بدن می شود.

۴- استرس جوابگویی به بی سیم : اختلال در بیان دراثر استرس جوابگویی به بی سیم

۵- صدای آژیر و بلندگو و نور چراغ گردان : محرک سیستم عصبی است.

۶- استرس هنگام رسیدن به محل : این استرس بیشتر در حوزه فرماندهان رخ می دهد از آنجا که فرماندهان باید در کوتاهترین زمان، حادثه را ارزیابی و عملیات را طراحی کنند ،رخ می دهد.

۷- دود و گازهای سمی : مسمومیت ، اختلالات تنفسی و گوارشی ، ضایعات عصبی ناشی از این محیط آسیب می رساند.

۸- حرارت در محل آتش سوزی : سوختگی یکی از دردناک ترین آسیب های جسمی است که اثرات روحی و روانی برای فرد حادثه دیده و اطرافیان او نیز دارد.

۹- تماس یا جذب مواد شیمیایی از طریق پوست : مواد شیمیایی موجب مسمومیت ، سوختگی اختلالات گوارشی و تنفسی و ضایعات خونی و قلبی و بیماری های پوستی در آتش نشانان می گردند.

۱۰- صدمات فیزیکی هنگام انجام وظیفه : احتمال مرگ، قطع نخاع ، شکستگی و سوختگی و خفگی و … در حین عملیات وجود دارد.

۱۱- پرتوهای یون ساز : خطرات ناشی از مواد رادیو اکتیو و آزمایش های هسته ای و … علی الخصوص در رادیولوژی ها، مراکز صنعتی و آزمایشگاهها رخ می دهد.

۱۲- ترس و دلهره انجام بهینه عملیات: از لحظه اعلام آتش سوزی یا حادثه تا رسیدن به محل حادثه، هورمون هایی در آتش نشانان تولید می شود که آنها را عصبی و خشن می کند و آنان را از روند طبیعی خارج می کنند و احتمال اینکه فرماندهی از هم گسیخته شده و افراد زیر دست خودسرانه عمل کنند، بالامی رود.

۱۳- حفظ جان خود و همکاران : استرس ناشی از احتمال آسیب جسمی خود و همکاران

۱۴- رویت صحنه های دلخراش و تألم آور : دیدن صحنه های دلخراش مجروحین و کشته شدگان و همچنین مشاهده از بین رفتن اموال دیگران موجب استرس می شود.

۱۵- عوارض ناشی از وقوع انفجار در صحنه حادثه: ممکن است اولین اشتباه آتش نشان ، آخرین اشتباه او باشد و منجر به کشته شدن وی و دیگر همکاران او شود.

۱۶- ارگونومی وسایل ، تجهیزات و ماشین آلات: عدم آرگونومی صحیح عوارضی چون کاهش کیفیت کار و افزایش میزان جراحات و حوادث ناشی از کار می شود.

۱۷- حمل و نقل تجهیزات سنگین : شکستگی و آسیب های کمر و …

۱۸- انجام خدمت در کارهای شیفت ۲۴ ساعته: کم خوابی، برهم خوردن ساعات بیولوژیکی بدن موجب ترشح هورمون ملاتونین می شود .

۱۹- مأموران آتش نشانی بیشتر درمعرض خطر ابتلا به سرطان قرار دارند : ایسکانیوز به نقل ازیک نشریه آمریکایی اعلام داشت مواجهه با مواد شیمیایی سرطان زا احتمال ابتلا به سرطان روده و مغز و سرطان مثانه و کلیه و پوست را در آتش نشانان، بالا می برد.

۲۰- نبود تغذیه صحیح و متناسب با حرفه آتش نشانی :تغذیه صحیح می تواند باعث افزایش کارایی شود ، تهیه و تدارک غذای گرم و مناسب در سه وعده غذایی برای آتش نشانان مشکل است .

۲۱- عارضه قلبی در آتش نشانان : طبق اظهارات انجمن سلامتی آمریکا، حمله قلبی و ایست قلبی و مرگ ناگهانی در آتش نشانان به علت فشار شدید جسمی و روحی و هیجانات زیاد ، بسیار رایج است.

– طبق گزارش تحقیقاتی که توسط اداره آتش نشانی ایالت میشیگان صورت گرفته مشخص گردید که آتش نشانان بالای بیست سال سابقه نه تنها از نظر فکری بلکه از نظر فیزیکی هم دچار خسارت می شوند.استرس از نقطه نظر طبی در آتش نشانان وجود دارد که این استرس ناشی از ماهیت شغلی آنان است و ناراحتی شخصی را در آنان فراهم می کند بنابراین یک برنامه کاستنی استرس در طول آموزش آنان باید مورد استفاده قرار گیرد.

– پژوهشی کاربردی در دسامبر ۱۹۹۹ در آتش نشانی کوهستان ایالات آلاباما در این خصوص صورت گرفته است:با مطالعه بر روی آتش نشانانی که در حوادثی نظیر آزاد راه نیستند ، خرابی ترن هوایی کانزاس سیتی ، بمباران شهر اوکلاهما و حادثه دبیرستان کلمبیا شرکت داشته اند به این نتیجه رسیدند که استرس های فیزیولوژیکی به طور کامل حذف شدنی نیستند و مدیریت استرس مطلوب تر می باشد لذا برای کاستن استرس باید برنامه مدون شامل:

* اقدام اولیه برای مشاهده  اولیه صحنه

* اقدام اولیه برای آموزش

* مد نظر قرار دادن تغییرات محیطی

* مشاوره در مورد اوضاع و برنامه های راهبردی

* مدیریت رویدادهای وخیم بازبینی صحنه صورت گیرد

– دایره آتش نشانی ایالات متحده برنامه ای تحت عنوان مدل بهبود استرس آتش نشانان را از فوریه سال ۱۹۹ در دست اجرا دارد.آنها معتقدند مخاطراتی که آتش نشانان در معرض مواجهه با آن هستند بطور مداوم و روز افزونی در حال افزایش است .آتش نشانان در حوادثی نظیر آتش سوزی، فلاکت های محلی ، حوادث خودرویی ، عملیات تروریستی شهری ، خرابی بناها، زلزله و طوفان شرکت دارند و حتی سرویس های آتش نشانی تعلیماتی جهت خنثی کردن اسلحه های کشتار جمعی در دست اجرا دارد.بر طبق یک ضرب المثل : ” ساعات کار و ساعات انتظار حاصل کار آتش نشانان می باشد.”تنها در حادثه ۱۱ سپتامبر( بر خورد هواپیما با مرکز تجارت جهانی در نیویورک) ۳۴۰ نفر از آتش نشانان جان خود را از دست دادند.استرس های عکس العمل های تند و تیز ، استرس های انتظاری و استرس های غیرعادی پست دراماتیک از نوع استرس های خطرناک و بلند مدت هستند که در آتش نشانی شایع می باشد.

– شناخت جدول بیوریتم افراد هم می تواند در کاهش صدمات ناشی از کار آتش نشان مفید باشد.

– در آگوست ۲۰۰۲ توسط ویلیام دانگلو در دانشکده آتش نشانی دانشگاه میشیگان شرقی پژوهشی صورت گرفته است. بر طبق این تحقیق مشخص گردید که حسن انجام کار در سرویس های آتش نشانی بطور گسترده وابسته بر طرز مهار خطر در موقعیت های دشوار و مدیریت عکس العمل های ناشی از استرس های آتش نشانان می باشد، نتایج این تحقیق اعلام داشته که :شرایط حاکم بر محیط ایستگاه آتش نشانی، نوع ارتباط با افسران و فرماندهان، شرایط مدیریتی رایج، ابزارهای محافظتی آنان، استرس های زندگی شخصی کارکنان از عوامل مهم استرس می باشد.در این تحقیق مشخص گردید که: آتش نشانان با داشتن تحصیلات و تمرینات و دکترین خوب در مواجهه با حوادث بهتر می توانند انجام وظیفه نمایند و کارایی و روحیه بالاتری دارند لذا از استرس کمتری برخوردارند

– در مقاله ای از دکتر بلوم آمده است که : بالاترین آمار طلاق و سوءرفتار ، صدمات فیزیکی ، تحمل درد و ناراحتی ، عدم تعادل و تعامل در مناسبت های روحی در بین آتش نشانان ، افسران پلیس و فوریت های پلیس می باشد. حس ماندن یا فرار کردن ، تحت کنترل در آوردن وقایع و یا محیط ، ایجاد صدای آرام و یا نامفهوم ، حس مواجه شدن یا صحنه های غیرمعمولی ، استرس زنده ماندن در عملیات آتش نشانی، باعث ترشح هورمون آدرنالین و تشدید استرس می گردد. در خصوصت کنترل و کاهش استرس توصیه هایی به شرح ذیل ارائه نمود:

– تمرینات بدنی و استراحت بعد از حرکت فیزیکی

– مدیریت زمان

– صحبت با مردم

– عدم استفاده از الکل و مواد مخدر

– داشتن رفتاری معقول

– مطالعه یا نویسندگی مخصوصاً وقتی خوبتان نمی برد

– در زندگی خود تغیرات بزرگ انجام ندهید

– با افکار و خاطرات خود نجنگید.

– پژوهشی در سال ۱۳۷۹ توسط آقایان دکتر منور یزدی ، دکتر شریفیان و دکتر علیپور در آتش نشانی تهران انجام شد که مشخص گردید میزان نمره نهایی استرس شغلی افراد با داشتن شغل دوم رابطه مثبت معنی دار و با سن رابطه منفی معنی دار نشان می دهد

– بیشترین میزان استرس شغلی در مقیاسهای کوشش بدنی و مواجهات خطرناک و فشار کاری زمانی وجود داشته است

استرس شغلی

استرس شغلی را می‌توان روی هم جمع شدن عاملهای استرس‌زا و وضعیتهای مرتبط با شغلی دانست که اکثر افراد نسبت به استرس‌زا بودن آن اتفاق نظر دارند. همچنین استرس شغلی را می‌توان کنش متقابل بین شرایط کار و ویژگیهای فردی شاغل به گونه‌ای که خواستهای محیط کار بیش از آن است که فرد بتواند از عهده آنها برآید تعریف کرد. در بعضی موارد به کارگیری فرد در کاری که با توانایی‌ها و اطلاعات او همخوانی ندارد و یا تغییر در فعالیت کاری او می‌تواند باعث ایجاد استرس در فرد شود.

عواملی که باعث استرس شغلی در محیط کار می‌شوند را می‌توان به سه دسته کلی تقسیم کرد:

  • عوامل فردی: مثل تضاد در نقش، ابهام در نقش، تعارض در هدفهای فردی، اتفاقات غیر منتظره شخصی و مسائل اقتصادی
  • عوامل سازمانی: شامل ساختار سازمانی، فرآیندهای سازمانی، خط‌مشی‌های سازمانی، عوامل ارتباطی، الزامات شغلی، شرایط فیزیکی سازمان و مراحل حیات سازمان
  • عوامل محیطی: شامل عوامل اقتصادی، عوامل سیاسی و عوامل تکنولوژیکی

بر طبق یک مکتب فکری، تفاوت در مشخصات فردی مانند شخصیت و شیوه سازگاری فرد، مهم‌ترین عوامل در ایجاد استرس کاری در افراد است. به عبارت دیگر، چیزی که برای یک نفر استرس‌زا است ممکن است برای دیگری مهم نباشد. این دیدگاه استراتژیهای پیشگیرانه‌ای را به دنبال داشته است که تمرکز بر کارمندان و راههایی برای کمک به آنها برای سازگاری با موقعیتهای مختلف شغلی است.

استرس باعث ایجاد عوارض فیزیولوژیکی، عوارض روانی و عوارض رفتاری بسیاری در افراد می‌شود. افرادی که استرس زیادی را تحمل می‌کنند توجه کمتری به انجام کار خود دارند و بنابراین ممکن است به خود و دیگر افراد سازمان آسیبهایی وارد کنند. به طور کلی استرس شغلی بازدهی و بهره‌وری کارکنان را پایین می‌آورد. شرایط کاری نقش اساسی در ایجاد استرس در کارمندان دارد اما نمی‌توان از عوامل فردی چشم‌پوشی کرد.

سطوحی از استرس ممکن است به بهتر شدن عملکرد کاری کمک کنند. وقتی استرس وجود نداشته باشد کارکنان دچار تنبلی و کسالت می‌شوند. چنان که استرس افزایش پیدا کند عملکرد به سمت بهبود می‌رود و کارکنان آمادگی ذهنی و روانی بالایی برای رویایی با چالشها پیدا می‌کنند.

اگر مقدار استرس از سطح بهینه فراتر رود، تقاضاها از توانایی کارکنان بیشتر و در نتیجه سطح عملکرد افت می‌یابد.

۲۳۲یکی از راههای کاهش استرس شغلی دعوت از مشاوران و کارشناسان جهت مشاوره در زمینه راههای توصیه شده در بهبود شرایط کاری می‌باشد. این نگرش مستقیم‌ترین راه برای کاهش استرس در کار است که شامل شناسایی جنبه‌های موفق کار و طراحی استراتژی برای کاهش یا حذف عوامل استرس‌زا می‌باشد. مزیت نگرش این است که به طور مستقیم با دلایل ریشه‌ای استرس در کار سر و کار دارد. گرچه، مدیران گاهی با این نگرش موافق نیستند زیرا باعث تغییرات در کارهای معمول یا برنامه‌های تولیدی، یا تغییراتی در ساختار سازمانی می‌شود.

 ارائه یک راه حل کلی و جامع برای پیشگیری از استرس ممکن نیست اما می‌توان دستورالعملهایی برای پیشگیری از آن بیان کرد. در تمام موقعیتها، فرایندی برای برنامه‌های پیشگیری استرس شامل سه مرحله متمایز می‌شود: تعیین مشکل، مداخله، و ارزیابی.

نتیجه گیری :

همانطور که گفته شده یکی از مهمترین مسئولیت های مدیریت منابع انسانی، حفظ کارکنان توانمند به منظور ایجاد و حفظ مزیت رقابتی و بالا بردن کارایی و عملکرد کارکنان است .برای رسیدن به این هدف لازم است کارکنان از سطح رضایتمندی بالایی برخوردار باشند تا برای سازمان ایجاد ارزش نمایند. یکی از عوامل اصلی رضایتمندی، امنیت شغلی است که یکی از ارکان بوجود آورنده امنیت شغلی وجود ایمنی و سلامت در محیط کار است.پدیده استرس یکی از مسائل بسیار حاد در به خطر افتادن ایمنی و سلامت کارکنان محسوب می گردد باتوجه به مطالب گفته شده در مورد استرس دلایل و اثرات استرس و راههای مقابله با استرس ، مدیران وظیفه دارند در جهت کاهش استرس کارکنان ، برنامه ریزی مدون و راهبردی داشته باشند و در راستای سالم سازی محیط و ارتقای بهداشت روانی سازمان گامهای مؤثری بردارند.

 

منابع:

۱- استوار ، جین ، بنجامین . تندیدگی یل استرس بیماری قرن جدید ترجمه پریرخ دادستان . انتشارات رشد، ۱۳۷۷ ص ۷۰-۶۰ و ۱۲۸
۲- عطار ، ح، بررسی رابطه استرس شغلی با خشنودی شغلی و سلامت روان کارکنان یک مجتمع صنعتی پایان نامه کارشناسی ارشد انشتیتو روانپزشکی تهران ۱۳۷۴
۳-حیدری گرجی داود، بررسی اثرات فشارهای عصبی و روانی ناشی از محیط کار بر عملکرد نیروی انسانی سازمان امور اداری و استخدامی کشور ، انتشارات دانشکاه تهران ۱۳۷۲
۴- ابطحی ، ح الوانی ، م پژوهشی پیرامون فشارهای عصبی مدیران بخش صنعت کشور ، نشریه مطالعات مدیریت ۱۳۷۶
۵- آزاد مرزآبادی ، ا، بررسی استرس های شغلی گروهی از کارکنان سپاه مجله طب نظامی ۱۳۸۶
۶- رفیعی ، م .بررسی عوامل موجد فشارهای عصبی و نقش فشارهای عصبی در کارایی مدیران کارخانه ماشین سازی اراک ، انتشارات دانشگاه تربیت مدرس ۱۳۷۳٫
۷- آزاد مرز آبادی .ا. بررسی استرسهای شغلی کارکنان یک واحد نظامی مله طب نظامی ۱۳۸۳٫
۸- ملکوتی ، ک، بخشانی ، زهروری، بررسی ارتیاط بین استرس ها شغلی و اختلالات افسردگی و اضطراب در کارکنان بیمارستان های دانشگاه علوم پزشکی زاهدان فلصنامه اندیشه و رفتار ۱۳۷۳
۹-Doyle,E,Christines. Work and organizationl psvchology, An,Introduction with attitude .2003,P.111-158psychology press,taylor and francis group , p106-111
۱۰-griffin, Moorhead ,Griffin,W organization, sixth Editition Arizona state university managing hokghton Mifflin company boston new york 2001 p220-246
۱۱-french J.R.P Jr and caplan R.D Organizational stress and individudual strain, in A.J marrow ,ed the failurure of success, AMACOM , New york AMACOM, 1972 30-66
۱۲-Marc alan schuckit drug and alcohol abuse A CLINICAL GUIDE TO DIAGNOSIS and treatment sprnger publications isbn 09387257322,published 2006.
۱۳- fishbein DH,Hyde C,hubal R, Hubbard S,Williams J,IalongoN.Mediators of the stress-substance-use relationship in urban male adolescents.prev sci.Jun 2006,7(2),113
۱۴-sarah ringold  MD Writer   cassio lynm  AM,Illustrator,Richard M Glass,MD,Editor SUBSTANCE ABUSE JAMA 2006,295,2100-2110
۱۵- Krejejcie RV and morganDW,determining sample size for research activities. Educational and psychological measurement 1970,30,607-610

نویسنده :

نمایشگاه cpse نمایشگاه isaf نمایشگاه cpse
چه امتیازی می دهید؟
5 / 0
[ 0 رای ]
ارسال نظر شما
انتشار یافته : ۰ در انتظار بررسی : 0
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.

ساملباس کار خادمچهارمین کنفرانس جامع مدیریت بحران و HSEتبليغات تبليغات تبليغات تبليغات تبليغات
test